Lületaşı Müzesi, Eskişehir’in Odunpazarı ilçesinde, kentsel sit alanı içinde yer almaktadır. Odunpazarı Belediyesi tarafından 2008 yılında Kurşunlu Külliyesi'nde ziyarete açılmıştır.

Dünya üzerinde beyaz lületaşının çıkarıldığı tek bölge Eskişehir’dir. Şehrin simgesi haline gelmiş olan bu maden, “Eskişehir Taşı” adıyla da bilinir. “Deniz Köpüğü”, “Meerschaum”, "Magnesite" ve “Sepiolite” ise bu madenin bilinen diğer adlarıdır.

Lületaşı Efsanesi

Lületaşının ortaya çıkarılışı ile ilgili bir söylenceye göre lületaşını ilk bulan ve yer altı yolunu gösteren, bir köstebekmiş. Bir yaz günü Karatepe mevkiinden civardaki başka bir köye gitmekte olan bir delikanlı yorulunca, yere bağdaş kurup azığını çıkartmış; ne varsa yemeğe koyulmuş. İşte ne olmuşsa o zaman olmuş. Birden ayakucunda gözüne takılan bir delikten, önü sıra ite kaka bir beyaz taşı yuvarlayıp çıkaran bir köstebek görmüş. Köstebek delik önünde başlamış yuvarlak taşla oynamaya. Hikâye bu ya, delikanlı dikkatini çeken bu yuvarlağa el atacak olunca köstebek hemen dar atmış kendini deliğe. Delikanlı yuvarlağı bir süre parmaklarının arasında dolaştırmış, sonra bıçağını çıkarıp başlamış bu süt beyazı taşı yontmaya. Daha ilk bıçak sürmesinde kendi dünyasında şimdiye kadar duymadığı, insanı ta içten yakan, deli divane eden bir ses “Ah insanoğlu bana kıymasaydın ya!” diye bir feryat koparmaz mı… Delikanlı şaşırıp elinden taşı atmış. Taş yere düşünce ayın on dördü gibi bir kız olmuş!... Sonra ufalanmış, yusyuvarlak, tostoparlak bir hale gelmiş. Delikanlının şaşkın bakışları arasında yuvarlana yuvarlana geldiği deliğe girip kaybolmuş. Delikanlı durur mu, başlamış deliği eşelemeye!... Ay batmış gün doğmuş, gün batmış ay doğmuş, ay batmış gün doğmuş… Delikanlıyı arayan köylüler, onu yedi kat yerin altına giden dapdaracık bir kuyuda boğulmuş olarak bulmuşlar. Sıkı sıkıya kapattığı avcunda birkaç parça lületaşını tutuyormuş. O günden beri her lületaşı parçasında, çobanı ölüme sürükleyen sevdanın izlerini görmüş köylüler.

Lületaşı işleyenler için bu efsanenin anlamı büyüktür. Lületaşını yedi kat yerin dibinden çıkaran köstebeği, sanatlarının öncüsü ve pirleri olarak kabul etmektedirler.

Kaynak: Eskişehir İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü.

Eskişehir Gezilecek Yerler